Sinds de maand Mei van het jaar 2001 is er bij het milieucentrum in de wijk de Vijfhoek een vlinderweide. Deze vlinderweide is geïntegreerd met de nieuwe natuurtuin / heemtuin van de Stichting Natuur Anders.... 

De vlinder

Vlinders zijn insecten, net zoals mieren, muggen en bijen. De meeste insecten worden niet zo vriendelijk door mensen behandeld. Vlinders vormen hierop een uitzondering, omdat ze vaak van die mooie, bontgekleurde vleugels hebben. Toch gaat het niet zo goed met de vlinders in Nederland. In de afgelopen jaren zijn er verschillende vlindersoorten uitgestorven en weer andere vlindersoorten zijn zeldzaam of zeer zeldzaam geworden.  Over de hele wereld komen meer dan 150.000 soorten vlinders voor. In Europa leven ruim 3.000 verschillende vlinders en Nederland telt iets meer

dan 2.000 vlindersoorten. Vlinders worden onderverdeeld in twee groepen: dagvlinders en nachtvlinders.

Dagvlinders

In Nederland komen niet zo veel dagvlinders voor. Ons land is slechts 53 soorten dagvlinders rijk. Zo'n kleine 100 jaar geleden leefden er nog 70 soorten dagvlinders in Nederland, maar in de loop der jaren zijn er 17 soorten uitgestorven. En van de 53 soorten dagvlinders die ons land nu nog telt, is ruim de helft zeldzaam of zeer zeldzaam.

Nachtvlinders

In Nederland komen veel meer nachtvlinders dan dagvlinders voor. Ons land is ongeveer 2.000 soorten nachtvlinders rijk. De naam nachtvlinder doet vermoeden dat deze vlinders zich alleen 's nachts laten zien. Maar dat klopt niet helemaal, want er zijn ook nachtvlinders die overdag vliegen.

Verschillen

Je kunt dagvlinders en nachtvlinders uit elkaar houden door ze goed te bekijken. Als je een vlinder ziet met felgekleurde vleugels dan heb je meestal te maken met een dagvlinder. En als je een vlinder ziet met onopvallend gekleurde vleugels dan is de kans groot dat je een nachtvlinder voor je hebt. Maar er zijn nog twee andere belangrijke verschillen tussen dagvlinders en nachtvlinders. Dagvlinders hebben voelsprieten die eindigen in een knopje, terwijl nachtvlinders geen knopje aan hun voelsprieten hebben. En als dagvlinders rusten, staan hun vleugels omhoog, terwijl bij rustende nachtvlinders de vleugels plat over het lijfje gevouwen liggen.

Rups

Een rups en een vlinder lijken twee heel verschillende dieren. Maar eigenlijk zijn ze één en hetzelfde dier, dat er alleen totaal anders uitziet op verschillende momenten in het leven. Rupsen komen uit de eitjes die door vrouwtjesvlinders worden gelegd. Direct na hun geboorte beginnen rupsen te eten van de plant waarop ze ter wereld zijn gekomen. Door het vele eten groeit een rups snel en na een tijdje barst hij uit zijn vel. Onder dit vel zit een nieuw, ruimer vel. Na ongeveer vijf vervellingen is een rups volgroeid. Dan begint de verpopping. De rups stopt met eten en gunt zichzelf een korte rustperiode. Daarna hecht de rups zich vast met een spinseldraad en vervolgens barst zijn huid nog één keer open. Dan komt er een pop te voorschijn.

Pop

In de pop ontstaat langzaam een vlinder. Hoe dit precies gebeurt, weet niemand. Op een zeker moment barst de pop open en kruipt er een vlinder naar buiten. De vleugels van de vlinder zijn in het begin nog nat en zitten opgevouwen. De vleugels ontvouwen zich wanneer er vanuit het lijfje van de vlinder bloed in de vleugels wordt gepompt. Als de vleugels droog zijn kan de vlinder wegvliegen. Het hele verhaal van de eitjes, de rups, de pop en de vlinder begint dan weer van voren af aan. Vlinders worden hooguit een jaar oud; de meeste vlinders leven zelfs maar twee tot drie weken.

Beschermen

Dagvlinders houden van zonnige plekjes met veel bloemen om nectar uit te zuigen. Helaas hebben veel van deze plekjes in ons land plaats moeten maken voor huizen, wegen, industrie en landbouw. Daardoor zien we tegenwoordig veel minder dagvlinders dan vroeger. Het is belangrijk dat we de dagvlinders die nu nog in ons land voorkomen, met z'n allen zo goed mogelijk beschermen. Niet alleen omdat vlinders mooie insecten zijn, maar ook omdat er samen met de vlinders ook andere dieren verdwijnen, zoals kevers, bijen en de sierlijke sluipwespen en sluipvliegen. Het is niet voldoende om de dagvlinders op een lijst van beschermde dieren te plaatsen. We zullen ons hele landschap 'vlindervriendelijk' moeten maken. Eigenlijk kan bijna iedereen daaraan meewerken, zeker als je in een huis woont met een tuin of als je op een school zit met een schooltuin!

Onkruid

Vlinders leggen hun eitjes op 'wilde' planten, en daar valt onkruid ook onder. Het is dus niet zo dat alle onkruid nutteloos is en meteen verwijderd moet worden. Je kunt vlinders helpen door in een zonnig hoekje van de (school)tuin wat brandnetels te laten groeien. Dit betekent voedsel voor de rupsen van: de Kleine Vos, de Dagpauwoog, de Gehakkelde aurelia, de Atlanta en het Landkaartje. En als er in de tuin plaats is voor nieuwe planten, dan zou je daar planten neer kunnen zetten die de geur en de nectar hebben waar vlinders van houden, zoals: vlinderstuik, verbena, beemdkroon, damastbloem, hemelsleutel, herfstaster, koninginnekruid, lavendel, vaste muurbloem en enkelbloemige afrikaantjes. Je kunt ook bij het tuincentrum een zakje vlinderbloemzaad kopen. Door de zaadjes in een bloembak te zaaien kun je zelfs vlinders naar een balkon lokken.

Vlinderlokkers   

	Nederlandse naam	Latijnse naam	Lokt vlindersoort:
1	Wilde Marjolein…	?	Lokt alle vlinders
2	Vlinderstruik	Buddleja variabilis	Schoenlappers & Koolwitjes
3	Leverkruid	Eupatorium	Schoenlappers
4	Aster en Herftsaster	?	Schoenlappers
5	Ijzerhard	Verbena bonariensis	Lokt alle vlinders
6	Damastbloem	Hesperis Maronnalis	Koolwitjes & oranjetipje
7	Koeieoog	Telekia speciosa	Dauwpauwoog & Citroen-vlinder
8	Kaardebol	Disacus Sylvestris	Schoenlappers
9	Hemelsleutel	Sedum spectabile	Kleine vos
10	Vaste zonnebloem	Helianthus ‘lemon Qween’	Schoenlappers

 

 

 

 

 

 

 

© www.stichtingnatuuranders.nl